Såg Forevatnet med eigne augo

Planlegginga i samband med reetablering av Forevatnet som drikkevasskjelde er i full gang, stdfestar  leiar for drift og anlegg i Sveio kommune, Frederik Aalo Flood.

Torsdag var Tore Opdahl og Silje Aakre Solheim frå Norges vassdrags- og energidirektorat (NVE) på synfaring til området rundt Forevatnet. Bakgrunnen var kommunen sin søknad om konsesjon for regulering av Forevatnet til drikkevasskjelde.

Samla inntrykk

Med på synfaringa var prosjektleiar også Tore Johann Enerstvedt frå kommunen og Odd Ivar Pedersen frå konsulentselskapet Cowi.

Dei to representantane for NVE trekte ingen konklusjonar under synfaringa, men samla inntrykk til den vidare saksbehandlinga.

– Normalt er behandlingstida for konsesjonssøknader frå seks til tolv månader hjå oss. I dette tilfellet trur eg kommuen kan venta svar før det har gått seks månader, seier seniorrådgjevar Tore Opdahl til Vestavind under synfaringa torsdag.

Rådgjevar Silje Aakre Solheim legg til at drikkevatn er blant dei sakene som har høgast prioritet i direktoratet.

Byggestart neste vår?

Dette passar godt med kommunen sin framdriftsplan.

– Dersom alt går på skinner håpar me på byggestart ved Forevatnet våren 2025, seier  Aalo Flood.

Sidan kommunestyret i september 2022 vedtok å byggja nytt vassbehandllingsanlegg ved Forevatnet, har kommunen gjennom konsulentselskapet Cowi henta inn tilbod på sjølve prosessanlegget. I løpet av hausten er målet å starta innhenting av tilbod på nytt bygg der prosessanlegget skal plasserast, og også på alt utandørs anlegg.

Heva vasstanden

For å sikra nok vatn heile året søkjer kommunen om å få heva vasstanden i Forevatnet med ein halv meter. Til dette formålet må det byggjast ein ny demning. Denne reguleringa er noko av det NVE skal ta stilling til.

Nedslagsfeltet til Forevatnet er klausulert frå før, sidan vatnet blei nytta som drikkevasskjelde frå midten av 1970-talet til 2010. Den gongen var det ikkje krav om konsesjon som i dag.

I 2010 valde politikarane å inngå avtale med Haugesund kommune om kjøp av drikkevatn frå deira vassverk framfor å investera i nytt reinseanlegg ved Forevatnet.

Krav om reserveløysing

I 2017 blei drikkevassforskrifta revidert på nytt. Det kom nye og strengare krav til leveringstrykkleik og reserveløysingar. Sveio sto då overfor to alternativ. Anten å jobba vidare for deltaking i eit prosjekt for ny reserveløysing for heile Haugalandet eller å byggja nytt vassbehandlingsanlegg ved Forevatnet og ta denne vasskjelda i bruk igjen.

Av saksframstillinga til kommunestyremøtet i september 2022 går det fram at Sveio sin del av eit eventuelt fellesprosjekt den gongen var grovkalkulert til 120 millionar kroner. Nytt anlegg ved Forevatnet var i 2022 kostnadsrekna til 48,3 millionar utan moms. I tillegg til avsette midlar ville det krevja eit ekstra låneopptak på 36 millionar kroner. Det blei godkjent av kommunestyret.

Auka gebyr

Nytt vassbehandlingsanlegg ved Forevatnet er dermed eitt av dei største investeringsprosjekta i Sveio for tida. Og sidan utbygging av vass- og avløpsforsyning blir gjennomført etter sjølvkostprinsippet, vil det føra til auka vassgebyra for innbyggjarane i åra som kjem.

I 2022 blei denne auken kalkulert til rundt 500 kroner per husstand i året, medan deltaking i ei fellesløysing for heile Haugalandet ville medført ein auke på 1.700 kroner. Til dette kjem prisstiginga dei siste åra og eventuelle andre faktorar som påverkar vassgebyra. Korleis desse vil slå ut er enno uvisst.

– Me har enno ikkje signert nokon kontrakt i samband med anlegget ved Forevatnet, men er i sluttforhandlingar med ein tilbydar når det gjeld prosessanlegget, sier Tore Johann Enerstvedt.

Det er ikkje klart kva Sveio vil spara ved å produsera sitt eige drikkevatn framfor å kjøpa frå Haugesund, sidan det er uvisst kva prisen vil liggja på i framtida.

– Hovudargumentet for å byggja nytt vassbehandlingsanlegg er først og fremst å tilfredsstilla kravet til leveringstryggleik i drikkevassforskrifta, seier Aalo Flood.